Mobilna Faktura
Zaloguj
Kadry

Deklaracje ZUS DRA

Jak przygotować deklarację ZUS DRA przedsiębiorcy w panelu: wybór wariantu składek, formularz DRA, eksport KEDU do Płatnika, wysyłka do ZUS z certyfikatem kwalifikowanym, statusy i UPO. Uwaga na tryb testowy.

Zrzuty ekranu

Screenshot 1 - Deklaracje ZUS DRA Screenshot 2 - Deklaracje ZUS DRA

Co to jest ZUS DRA?

ZUS DRA to miesięczna deklaracja rozliczeniowa płatnika składek. W panelu przygotujesz ją jako przedsiębiorca prowadzący jednoosobową działalność — za siebie. Składki za pracowników rozliczasz w module Kadry i płace (raport RCA).

Dostępność: pakiet MAX (oraz Księgowość). W niższych pakietach przycisk ZUS DRA ma kłódkę.

Krok 1: Otwórz deklarację

  1. Z menu wybierz Księgowość → Deklaracje → Deklaracje.
  2. Kliknij przycisk ZUS DRA nad listą deklaracji.

Panel otwiera deklarację za bieżący miesiąc — nie wybierasz miesiąca. Deklaracje z wcześniejszych miesięcy otworzysz z listy, z kolumny Deklaracje ZUS.

Obok listy deklaracji widać Kalendarz podatnika JDG z najbliższymi terminami (m.in. ZUS DRA).

Lista deklaracji z przyciskami ZUS DRA, JPK, PIT i kalendarzem podatnika

Krok 2: Wybierz wariant składek

Na pierwszym ekranie wybierasz jeden z czterech wariantów. Przy nowej deklaracji panel podpowiada wariant zapisany w Ustawienia → Dane sprzedawcy w polu Domyślny typ składek ZUS (bez ustawienia — duży ZUS); zapisane wcześniej deklaracje zachowują swój wariant.

WariantPodstawa społecznych w 2026 r. (wg panelu)Kiedy
Duży ZUS5 652,00 zł w 2026 r. (60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia)po okresach preferencyjnych
Mały ZUS (preferencyjny)1 441,80 zł w 2026 r. (30% minimalnego wynagrodzenia)przez pierwsze 24 miesiące
Ulga na starttylko składka zdrowotnapierwsze 6 pełnych miesięcy działalności
Mały ZUS Pluswpisujesz sam — połowa przeciętnego miesięcznego dochodu z roku poprzedniegopatrz Mały ZUS Plus

Podstawa prawna wskazana w panelu: obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 22 listopada 2025 r. w sprawie kwoty prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia na 2026 r. (M.P. 2025 poz. 1087), art. 18a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (preferencyjne składki), art. 18 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców (ulga na start).

Na tym samym ekranie:

  • Ubezpieczenie chorobowe (dobrowolne) — zaznacz, jeśli chcesz je opłacać,
  • Fundusz Pracy — obowiązkowy przy dużym ZUS, nie płaci się go przy małym ZUS,
  • Wakacje składkowe za ten miesiąc — patrz Wakacje składkowe,
  • przerwy w ubezpieczeniu — Typ przerwy i Okres przerwy (od–do), przycisk dodaj pozycję; przerwa pomniejsza składki społeczne proporcjonalnie do liczby dni, zdrowotna zostaje w pełnej wysokości.

Panel pokazuje wyliczone składki (emerytalna, rentowa, chorobowa, wypadkowa, zdrowotna, FP i FGŚP, razem). Kliknij Zatwierdź.

Krok 3: Formularz DRA

Panel otwiera formularz ZUS DRA podzielony na sekcje jak druk ZUS (dane organizacyjne, dane identyfikacyjne płatnika, zestawienie składek…). Dane firmy uzupełniają się z profilu — sprawdź je i uzupełnij brakujące pola. Kod tytułu ubezpieczenia panel podpowiada według wariantu; poprawisz go w formularzu.

Na końcu formularza:

  • Zapisz i Drukuj — zapis i wydruk PDF,
  • Eksportuj KEDU — plik XML do programu Płatnik (sprawdzany schematem ZUS przed zapisem).

Formularz ZUS DRA — składki dobrowolne i tabela składek

Krok 4: Wysyłka do ZUS

  1. Na liście deklaracji, w kolumnie Pliki KEDU, przy pliku kliknij Wyślij do ZUS.
  2. Dokument podpisze certyfikat kwalifikowany (.pfx) wgrany w Ustawienia → Integracje → Podpis do wysyłki (JPK, PIT, ZUS). Profil zaufany i dane autoryzujące nie działają przy wysyłce do ZUS.
  3. Status sprawdzisz ikoną Sprawdź status ZUS, a po przyjęciu pobierzesz potwierdzenie ikoną Pobierz UPO ZUS.

Panel sam sprawdza statusy wysłanych plików mniej więcej co 30 minut i po przyjęciu pobiera UPO.

Uwaga — domyślnie tryb testowy. Dopóki tryb testowy jest włączony, wysłana deklaracja trafia na środowisko testowe ZUS i nie jest złożona — mimo statusu „wysłano” i UPO. Aby wysyłać naprawdę:

  1. Wejdź w Ustawienia → Firma → Twoje konto.
  2. W karcie Środowisko wysyłki elektronicznej odznacz ZUS — środowisko testowe.
  3. Kliknij Zapisz środowisko.

Karta jest widoczna w pakiecie Max. Ten sam przełącznik dotyczy wysyłek z kadr (RCA, ZUA, ZWUA, IWA). Osobny przełącznik Urząd skarbowy (KAS) — środowisko testowe dotyczy JPK i e-Deklaracji PIT.

Najczęstszy problem: „wysłałem deklarację, dostałem UPO, a ZUS jej nie widzi” — sprawdź, czy tryb testowy jest wyłączony, i wyślij deklarację ponownie.

Usuwanie i korekta

  • Deklarację usuniesz ikoną kosza przy niej w kolumnie Deklaracje ZUS — razem z jej plikami KEDU.
  • Deklaracji wysłanej do ZUS (przyjętej albo w trakcie przetwarzania) nie usuniesz. Złożoną deklarację poprawia się korektą: w polu Identyfikator deklaracji wpisz 02 (przy kolejnych korektach kolejne numery), wygeneruj i wyślij plik KEDU ponownie. 01 oznacza deklarację pierwotną.
  • Sam plik KEDU usuniesz osobnym koszem w kolumnie Pliki KEDU — deklaracja zostaje.

Stawki składek

SkładkaStawka
Emerytalna19,52%
Rentowa8,00%
Chorobowa2,45% (dobrowolna dla przedsiębiorcy)
Wypadkowa1,67% (płatnik zgłaszający do 9 ubezpieczonych)
Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy2,45% łącznie
Zdrowotna9% (skala) / 4,9% (liniowy) / kwota z progu przychodu (ryczałt)

Podstawa prawna: art. 22 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (stawki emerytalna, rentowa, chorobowa), ustawa z 27 października 1994 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (wypadkowa), ustawa z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (zdrowotna).

Kolejność ulg

  1. Ulga na start — brak składek społecznych przez pierwsze 6 miesięcy (zdrowotną płacisz od początku),
  2. Mały ZUS (preferencyjny) — przez kolejne 24 miesiące,
  3. Mały ZUS Plus — składki od dochodu, maksymalnie 36 miesięcy w ciągu 60.

Zobacz także